Osmanlı döneminde Anadolu toplumunun bugünkünden çok daha fazla etnik kimlik, din ve mezhebi içinde barındırdığını biliyoruz. Tabii kimse bu toplumların harikulade bir uyum içerisinde yaşadıklarını iddia edemez fakat 19’uncu yüzyılın son çeyreğine kadar günümüz Osmanlı toplumunun günümüz “çağdaş” Türkiye’sindekinden çok daha barışçıl ve çokkültürlü bir toplum olduğu su götürmez bir gerçek.
İstanbul’un ünlü fotoğrafçılarından olan Pascal Sebah’ın 1865 ile 1873 yılları arasında çektiği fotoğraflar belki de bunun en önemli kanıtı.
Sebah, örneğin günümüzde İslamcı kimliğiyle ön plana çıkan Konya’daki Ermeni ve Rum papazları ile şehrin önde gelen bir Müslüman din adamını aynı karede fotoğraflamış.
Sebah’ın fotoğrafları daha hangi yörelerden hangi insanları buluşturmamış ki? Diyarbakırlı bir Müslüman ve bir Hıristiyan; İstanbullu Ermeni, Yahudi ve Rum; Sivaslı Türk, Ermeni ve Kürt; Ankaralı Müslüman ve Hıristiyan esnaf ile Yozgatlı bir Kürt; Burdurlu bir Ermeni ve Türkmen ile Sarıkayalı bir Kürt kadın...
ABD Kongre Kütüphanesinin arşivinde bulunan fotoğrafları çeken Pascal Sebah, Fransa’da doğmuş ancak köken olarak Hıristiyan bir Arap. İstanbul’da Pera caddesinde 1857 yılında bir fotoğrafçı açan Sebah belki de bu Anadolu’nun kültürel zenginliğinin kıymetini en iyi anlayan insanlardan biriydi. Sebah’ın 1873 yılında Viyana’daki Osmanlı sergisi için hazırladığı ve bu fotoğrafların da yayınlandığı katalog, sergiyi düzenleyenler tarafından altın madalya ile ödüllendirilmişti.
Sultan Abdülaziz de bu albüm için Viyana dönüşünde Sebah’ı ödüllendirdi.
Sebah’ın albümünün yayınlandığı tarih artık milliyetçilik akımının Anadolu coğrafyasındaki halkları birbirine düşürmeye başladığı bir döneme tekabül ediyordu.
Bugün Diyarbakır merkezinde ne kadar Hıristiyan, Ermeni kaldı ya da Bursa’da ne kadar Yahudi? Burdur’daki Ermeni’lere ne oldu? Peki ya Angoralı (Ankara) Hıristiyanlara?
Sebah’ın fotoğrafları işte bu soruların cevaplarının aranmasını isteyen birer tarihi belge niteliğinde...
ANF NEWS AGENCY
Gizli Mesaj:
Müslüman bir Vanlı kadın, Erzurumlu bir işçi ve Vanlı bir Ermeni kadın
Pascal Sebah / 1865-1873
Yozgatlı bir Kürt kadını, Ankaralı Hıristiyan bir esnafın eşi, Ankaralı Müslüman bir esnafın eşi
Pascal Sebah / 1865-1873
Osmancıklı Türk kadın, Amasyalı Müslüman adam, Tokatlı evli bir Hıristiyan kadını
Pascal Sebah / 1865-1873
Burdurlu Ermeni bir kadın, Türkmen bir kadın, Sarıkayalı Kürt bir kadın
Pascal Sebah / 1865-1873
Sarit köyünden ev kıyafetiyle Müslüman bir kadın, Sarit köyünden sokak kıyafetiyle bir kadın, Harputlu bir Kürt kadın
Pascal Sebah / 1865-1873
Diyarbakırlı Müslüman bir kadın, Diyarbakırlı evli bir Hıristiyan kadını, Palulu bir Kürt kadını
Pascal Sebah / 1865-1873
Diyarbakırlı bir çoban, Cizreli bir Kürt, Mardinli bir Kürt
Pascal Sebah / 1865-1873
Kastamonulu bir Türk işçi, Safranbolulu bir köylü ve Viranşehirli bir Kürt
Pascal Sebah / 1865-1873
Ankaralı Müslüman bir esnaf, Ankaralı Hıristiyan bir esnaf ve Yozgatlı bir Kürt
Pascal Sebah / 1865-1873
Konyanın Ermeni papazı, Konyanın mollası, Konyanın Rum papazı
Pascal Sebah / 1865-1873
Sivaslı Müslüman bir kadın, Sivaslı Ermeni bir kadın, Sivaslı Kürt bir kadın
Pascal Sebah / 1865-1873
Ermeni bir gelin, Yahudi bir kadın ve genç bir Rum kadını
Pascal Sebah / 1865-1873
Diyarbakırlı bir Müslüman, Diyarbakırlı bir Hıristiyan ve Palulu bir Kürt
Pascal Sebah / 1865-1873
Konyalı bir Hıristiyan, Konyalı Müslüman bir süvari ve Elmalılı bir adam
Pascal Sebah / 1865-1873
Bursa’dan Yahudi bir erkek ve kadınlar
Pascal Sebah / 1865-1873